سامانه همایش های دانشگاه شمال

صفحه اصلی / دانشگاه، حقوق عامه، انفال و مسئولیت های اجتماعی

تحلیل جرایم ناشی از بهره‌کشی روانی نوجوانان در بستر شبکه‌های اجتماعی: از تحریک به خشونت تا سوق به خودکشی”

نویسندگان :

نسترن ارزانیان¹ سیده مبارکه قنبری²

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساری 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساری

کلمات کلیدی :

بهره‌کشی روانی، ، ،،امنیت روانی،،نوجوان،فضای مجازی.

چکیده :

با گسترش فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی، اشکال نوین جرایم علیه نوجوانان به‌ویژه در قالب بهره‌کشی روانی، مرزهای سنتی جرم‌شناسی و حقوق کیفری را به چالش کشیده است. این پژوهش با رویکردی تحلیلی-توصیفی، به واکاوی عمیق سازوکارهای ارتکاب جرایم ناشی از بهره‌کشی روانی نوجوانان در بستر شبکه‌های اجتماعی می‌پردازد؛ جرایمی که طیفی از تحریک به ارتکاب افعال خشونت‌آمیز تا سوق دادن قربانی به خودکشی را شامل می‌شود و اغلب، از طریق بهره‌برداری از شکنندگی روانی نوجوان و ابزارهای نوین ارتباطی، مصداق می‌یابد. تحقیق حاضر ضمن شناسایی خلأهای تقنینی و چالش‌های اثباتی در سیاست جنایی ایران در شناسایی و مقابله با این جرایم، با بررسی تطبیقی نظام‌های حقوقی پیشرو، بر لزوم توسعه ادبیات جرم‌انگاری بهره‌کشی روانی، بازتعریف عناصر معنوی جرم، و تقویت مکانیسم‌های حمایت‌گرایانه کیفری تاکید دارد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که مواجهه با جرایم نوپدید فضای مجازی، نه‌تنها نیازمند بازنگری در مفاهیم سنتی مسئولیت کیفری و ارکان مادی و معنوی جرم است، بلکه اقتضای آن را دارد که سیاست‌گذاران با رویکردی پیش‌رونده، ابزارهای حقوقی پیشگیرانه و حمایتی را به‌روز نمایند تا بتوانند در برابر بحران‌هایی چون “خودکشی سایبری” و خشونت سازمان‌یافته روانی علیه نوجوانان، واکنشی موثر و متناسب رقم بزنند.