سامانه همایش های دانشگاه شمال

صفحه اصلی / دانشگاه، حقوق عامه، انفال و مسئولیت های اجتماعی

نقش سازمان‌های بین‌المللی در مقابله با تغییرات اقلیمی از منظر حقوق بین‌الملل: بررسی تعهدات، سازوکارها و تأثیرات جهانی

نویسندگان :

فرانک طالع¹ محمدتقی رضایی² داود دهقانی نژاد³

1- دانشگاه پیام نور شیراز , ایران 2- دانشکده حقوق و علوم اجتماعی دانشگاه پیام نور تهران ایران 3- پیام نور سپیدار

کلمات کلیدی :

تغییرات اقلیمی،حقوق بین‌الملل محیط زیست،فناوری‌های نوین،سامانه‌های هوشمند پایش اقلیم

چکیده :

تغییرات اقلیمی یکی از مهم‌ترین چالش‌های معاصر است که ریشه در عوامل طبیعی و انسانی دارد. در این پژوهش، ابتدا مفاهیم پایه اقلیم و تمایز میان تغییر اقلیم گذرا و پایدار بررسی شده و نشان داده می‌شود که فعالیت‌های انسانی، از جمله افزایش گازهای گلخانه‌ای، آلودگی حرارتی، تغییرات کاربری زمین و انتشار آئروسل‌ها، نقش اصلی در تسریع این روند دارند. علاوه بر این، عوامل طبیعی مانند فوران‌های آتشفشانی و پدیده‌های اقیانوسی نیز در نوسانات اقلیمی مؤثرند. پیامدهای تغییرات اقلیمی شامل تشدید بلایای ناگهانی مانند طوفان‌ها و سیلاب‌ها، و بلایای تدریجی مانند خشکسالی، بیابان‌زایی، تهدید امنیت غذایی و مهاجرت اقلیمی است که بر حقوق بنیادین بشر اثر مستقیم می‌گذارد. در ادامه، اسناد حقوقی و سازوکارهای بین‌المللی مقابله با تغییرات اقلیمی، از جمله کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد در مورد تغییرات آب‌وهوا، پروتکل کیوتو، برنامه اقدام بالی و اسناد مرتبط مانند کنوانسیون وین و پروتکل مونترال مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. اصول کلیدی مانند «مسئولیت مشترک اما متفاوت»، مکانیسم‌های بازار شامل تجارت انتشار و طرح‌های CDM و JI، و صندوق‌های مالی بین‌المللی نظیر LDCF، SCCF و صندوق تطبیق، از مهم‌ترین ابزارهای حقوقی و اجرایی جامعه جهانی به‌شمار می‌روند. پژوهش همچنین نقش سازمان‌های بین‌المللی، اعم از دولتی و غیردولتی، را در شکل‌دهی سیاست‌های اقلیمی و اجرای تعهدات بررسی می‌کند. نهادهایی مانند UNEP، UNDP، سازمان جهانی هواشناسی و نیز شبکه‌های مدنی مانند CAN در تولید دانش، نظارت حقوقی، ظرفیت‌سازی و هدایت مذاکرات بین‌المللی مؤثرند. در کنار این فرایندها، استفاده از فناوری‌های نوین شامل سامانه‌های هوشمند پایش، داده‌کاوی و مدل‌سازی پیش‌بینی اقلیم، به‌عنوان ابزار مکمل در مدیریت و کاهش اثرات تغییرات اقلیمی معرفی شده است. این تحقیق بر ضرورت تقویت همکاری‌های بین‌المللی، انتقال فناوری پاک، حمایت از کشورهای درحال‌توسعه و اتخاذ رویکردی مبتنی بر عدالت اقلیمی برای حفاظت از حقوق نسل‌های کنونی و آینده تأکید دارد.